Rize'de faaliyet gösteren Çayeli Bakır İşletmeleri, Doğu Karadeniz'de hayata geçirdiği sosyal sorumluluk ve yerel kalkınma projelerini uluslararası platforma taşımaya hazırlanıyor. Cengiz Holding bünyesinde faaliyet gösteren şirket, arıcılık ve tarımsal üretim alanlarında elde ettiği sonuçları Antalya'da gerçekleştirilecek COP31 kapsamında paylaşacak.
Çayeli Bakır İşletmeleri Genel Müdürü Ali Can, şirketin bölgedeki çalışmalarının yalnızca ekonomik katkıyla sınırlı olmadığını belirterek, doğal kaynakların korunması, yerel üretimin güçlendirilmesi ve bölge halkının ekonomik gelişimine yönelik projelere öncelik verdiklerini söyledi.
Çayeli Bakır, COP31'de yerel kalkınma deneyimini anlatacak
Cengiz Holding'in bu yıl Antalya'da gerçekleştirilecek COP31'in paydaşlarından biri olduğunu belirten Genel Müdür Ali Can, grup şirketi olarak organizasyonda yer alacaklarını ve Doğu Karadeniz'de edindikleri tecrübeleri daha geniş bir platformda paylaşacaklarını ifade etti.
Can, yerel kalkınma çalışmalarının bölge halkının ihtiyaçları doğrultusunda şekillendirildiğini belirterek, Toplum Danışma Kurulu toplantıları ve üreticilerle kurulan doğrudan iletişimin projelerin geliştirilmesinde önemli rol oynadığını kaydetti.
Şirketin sürdürülebilirlik yaklaşımının ekonomik faaliyetlerin yanı sıra çevresel ve toplumsal sorumlulukları da kapsadığını dile getiren Can, arıcılık ve tarımsal üretim projelerinin Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri ile örtüştüğünü vurguladı.
12 yılda arıcılıkta önemli dönüşüm: Koloni kayıpları yüzde 5'in altına indi
Çayeli Bakır İşletmeleri tarafından 2014 yılında başlatılan Arıcılığı Geliştirme Projesi, Doğu Karadeniz'de geleneksel üretimin güçlendirilmesine yönelik önemli çalışmalardan biri haline geldi.
Başlangıçta arı kolonilerindeki kayıpları azaltmak ve üreticilerin teknik bilgi seviyesini yükseltmek amacıyla hayata geçirilen proje, zamanla daha kapsamlı bir kalkınma modeline dönüştü.
Genel Müdür Ali Can'ın paylaştığı verilere göre, başlangıçta yüzde 50'nin üzerinde olan koloni kayıpları, eğitim ve teknik desteklerle yüzde 5'in altına indirildi.
2014 yılında 310 kovanla başlayan destek, 2015 yılında 1.110 koloniye ulaştı. Proje öncesinde yaklaşık 2,5 ton olan yıllık bal üretimi ise 8 tonun üzerine çıktı.
2017 yılında üreticilerin kooperatif çatısı altında bir araya gelmesiyle bal üretiminin yanı sıra ana arı, propolis, polen ve arı keki gibi katma değerli ürünlerin üretimine de başlandı.
Halk Eğitim Merkezi koordinasyonunda düzenlenen eğitimlerle 68'i kadın olmak üzere toplam 296 arıcı eğitim alarak sertifikalandırıldı. Özellikle bölgenin genetik zenginliklerinden Kafkas arısının korunması ve ana arı üretiminin geliştirilmesi için teknik eğitim ve malzeme desteği sağlandı.
Projenin ekonomik sonuçları da dikkat çekti. 2025 yılı verilerine göre, arıcıların ürettiği ürünlerin toplam ekonomik değeri 322 bin dolara ulaştı.
Bereketli Bahçeler Projesi ile tarımsal çeşitlilik artırılıyor
Çayeli Bakır İşletmeleri'nin yerel kalkınma çalışmaları arıcılıkla sınırlı kalmadı. Bölgenin tarımsal potansiyelini geliştirmek amacıyla hayata geçirilen Bereketli Bahçeler Projesi kapsamında farklı meyve türlerinin yetiştirilmesi ve üretim çeşitliliğinin artırılması hedeflendi.
Proje çerçevesinde yöre kadınlarıyla birlikte yaklaşık 15 bin çay fidanının yetiştirilmesine katkı sağlandı. Ayrıca likapa, limon, mandalina, karayemiş ve kestane gibi meyve türlerinden yaklaşık 2 bin 500 ağacın dikimi gerçekleştirildi.
Rize İl Tarım Müdürlüğü uzmanlarıyla iş birliği içerisinde budama ve aşılama eğitimleri de düzenlendi. Üç mahalleden yaklaşık 30 kişinin katıldığı çalışmalarda üreticilerin doğru tarım tekniklerini öğrenmesi ve verimliliğin artırılması amaçlandı.
Hedef, gelecek nesillere sürdürülebilir üretim modeli bırakmak
Çayeli Bakır Genel Müdürü Ali Can, önümüzdeki dönemde arıcılıkta özellikle Kafkas arısı ana arı üretiminin geliştirilmesine, üreticilerin teknik kapasitesinin artırılmasına ve katma değerli ürünlerin desteklenmesine ağırlık vereceklerini belirtti.
Bereketli Bahçeler Projesi kapsamında da tarımsal çeşitliliğin korunması ve doğru üretim yöntemlerinin yaygınlaştırılması çalışmalarının devam edeceğini ifade eden Can, yerel kalkınmanın kalıcı sonuçlar üretmesinin önemine dikkat çekti.
Projelerden yararlanan arıcılardan Eyüp Yılmaz da verilen desteklerin bölgedeki üretime önemli katkı sağladığını söyledi. Yılmaz, 2014 yılında kendilerine arılı kovan ve petek desteği verildiğini, ayrıca şirket bünyesinde görev yapan arıcılık uzmanının mahalleleri ziyaret ederek kovanlara yönelik teknik destek sunduğunu belirtti.
Çayeli Bakır İşletmeleri, Doğu Karadeniz'in doğal ve ekonomik potansiyelini geliştirmeye yönelik çalışmalarını sürdürerek yerel üretimin güçlendirilmesini ve oluşturulan ekonomik değerin gelecek kuşaklara aktarılmasını hedefliyor.