Zincir Marketlere Yüzde 20 Şartı! Yeni Hal Yasası’nda Neler Değişecek?

Sebze ve meyve ticaretinde yeni dönem için hazırlıklar sürüyor. Yeni Hal Yasası taslağı, zincir marketlerin sattıkları ürünlerin yüzde 20’sini doğrudan üreticilerden veya üretici örgütlerinden temin etmesini öngörüyor. Üreticilere kira, nakliye, depolama ve vergi alanlarında kolaylıklar sağlanması da gündemde. Ancak düzenleme henüz yasalaşmadı. 

ZİNCİR MARKETLERE YÜZDE 20 DOĞRUDAN ALIM ŞARTI

Türkiye’de sebze ve meyvenin tarladan market raflarına uzanan yolculuğunda kuralların değişmesi bekleniyor. Hazırlanan yeni Hal Yasası taslağıyla büyük zincir marketlerin satışa sundukları yaş sebze ve meyvelerin en az yüzde 20’sini doğrudan üreticilerden, kooperatiflerden veya üretici örgütlerinden temin etmesi planlanıyor.

Türkiye Halciler Federasyonu (TÜRKHAL) Başkanı Yüksel Tavşan da taslakta yer alan düzenlemeye ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Tavşan, doğrudan alım şartının belirli kriterlerle uygulanması halinde üreticilerin pazara erişimini kolaylaştırabileceğini ve ticarette daha şeffaf bir yapı oluşturulmasına katkı sağlayabileceğini belirtti.

ÇİFTÇİLERE KİRA, NAKLİYE VE VERGİ DESTEĞİ

Yeni düzenleme kapsamında üreticilerin artan maliyetlerini hafifletmeye yönelik destekler de öne çıkıyor. Taslakta kira, depolama, nakliye ve vergi alanlarında çeşitli kolaylıklar sağlanması öngörülüyor.

Üretici birliklerinin hal benzeri tesisler kurması halinde ücretsiz arazi tahsisi ve maddi destek verilmesi de planlanan uygulamalar arasında yer alıyor. Bu adımlarla üreticilerin ürünlerini pazara ulaştırmasının kolaylaştırılması ve tedarik zincirinde daha güçlü bir konuma gelmesi amaçlanıyor. 

KAYIT DIŞI TİCARETE SIKI DENETİM GELİYOR

Hal Yasası taslağında sebze ve meyve ticaretindeki kayıt dışılıkla mücadeleye yönelik düzenlemeler de bulunuyor. Hal dışında gerçekleştirilen ticari işlemlerin kayıt ve teminat sistemiyle daha yakından izlenmesi, denetimlerin sıkılaştırılması hedefleniyor.

Düzenlemenin hayata geçirilmesiyle ürünlerin tedarik sürecinin daha şeffaf hale gelmesi ve üreticilerin ticari faaliyetlerde yaşadığı mağduriyetlerin azaltılması amaçlanıyor.

Yeni Hal Yasası ne zaman yürürlüğe girecek? Taslakta yer alan düzenlemeler henüz yürürlüğe girmiş değil. Zincir marketlere getirilecek yükümlülüklerin kesin kapsamı ve uygulama takvimi, yasal süreçte netleşecek. Düzenlemenin sebze ve meyve fiyatlarına nasıl yansıyacağı ise şimdilik belirsizliğini koruyor.