SON DAKİKA

Haber > Ekonomi > Yüksek emekli maaşı almanın formülleri! EYT'linin merak ettiği hesap

Yüksek emekli maaşı almanın formülleri! EYT'linin merak ettiği hesap

16 Mayıs 2022 Pazartesi - 17:36

Birçok çalışan emeklilik hakkı kazandığında ne kadar maaş alacağını merak ediyor. SGK mevzuatında yapılan her değişiklik sonrasında emekli maaşını hesaplama yöntemleri de değişiyor. Peki emekli maaşları nasıl hesaplanıyor? Hangi formüller uygulanıyor? EYT'liler için hesap nasıl yapılacak?

 Sosyal güvenlik mevzuatımızda yapılan her değişiklik sonrasında emekli maaşını hesaplama yöntemleri de değişiyor. Bu durumda şu anda emekli olacaklar için üç ayrı maaş hesaplama yöntemi ortaya çıktı.

3 ayrı hesaplama yöntemi

Sabah'tan Faruk Erdem'in haberine göre şu anda emekli olacak bir sigortalının maaşı üç ayrı dönem için hesaplanıp birleştirilerek tespit ediliyor. 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olmuş EYT'liler için de emekli maaşı için bu üç ayrı hesaplama yöntemi kullanılıyor.

Maaşı belirlerken uygulanan formül aynı olsa da, kişilerin çalışma şartları, iş yerlerinin durumu, aylık kazançları, çalışma süreleri, hatta işe ara verip vermemiş olmaları bile maaşı etkiliyor.

Dolayısıyla herkese göre ayrı maaşlar çıkıyor. Hatta aynı işyerinde aynı şartlarda çalışmış, ama farklı tarihlerde emekli olmuş kişilerin bile maaşları arasında değişiklikler olabiliyor.

Emekli maaşı= Ortalama aylık kazanç X Aylık bağlama oranı (ABO)

Aylık bağlama oranını ise gün sayısı, yani prim ödediğiniz süre belirliyor. Yukarıda söylediğimiz gibi üç ayrı formül uygulanıyor.

1999'A KADAR SÜRE: Aylık bağlama oranı (ABO), 25 yıl sigortalılık süresi (9.000 gün) için yüzde 76 olarak uygulanıyor. 3.600 gün için ise yüzde 70 olarak alınıyor.

1999-2008 ARASI: Bu dönemde sistem değiştiriliyor ve 25 yıl için ABO yüzde 65'e çekiliyor.

EKİM 2008 SONRASI: Sosyal güvenliğin bir çatı altına toplanması ile 25 yıl için aylık bağlama oranı (ABO) yüzde 50'ye kadar iniyor.

Emeklilik için yaşı beklerken çalışmaya devam etmek prim sayısını artırırken, eğer kazançlar da yüksekten yatıyorsa emekli maaşını artıran bir etkiyle sahip oluyor. Prim günü ile yaş arasındaki fark özellikle 2000 ve 2008 sonrası sigortalı olanlarda daha da açıldı.

Emekli aylığı nasıl artırılır?

Emekli maaşını yükselten en önemli unsur sizin aylık prime esas kazancınız.  Yani işyerinde sizin için belirlenen brüt maaş oluyor. Maaşınız ne kadar yüksekse, sizin için yatırılan prim miktarı da o kadar artıyor. Dolayısıyla birikiminiz yükseliyor ve bu maaşı etkiliyor. Asgari ücretten çalışan birisi ile tavandan maaş alan birisi emekli olduğunda aralarında ciddi maaş farkı oluşuyor.  Prim günlerinizin fazla olması da bir başka etki. Yüksek kazançtan çok prim günü maaşı artırıcı etki ediyor. Düşük maaştan çok prim günü maaşınızın fazla artmasının engelliyor.

Çalıştıkça aylık düşer mi?

Emeklilik primi dolduktan sonra yaşı bekleyenler için böyle bir tehlike bulunuyor. Yani siz eğer asgari ücretten çalışıyorsanız, ya da maaşınız asgari ücretten gösteriliyorsa, (Biliyorsunuz bazı işverenler bu tür hilelere başvuruyor) çalıştığınız her yıl için ileride emekli maaşınızın yükselmesi de önlenmiş oluyor. Ancak yaş beklerken çalışılırsa emekli maaşı düşmez. Sadece daha düşük maaş ödenirse önceki gibi yükselmez.

 Ortalama kazancınız sizin bu güne kadar yaptığınız tüm çalışmalarda elde ettiğiniz kazançlar, yani aldığınız maaşlarla belirleniyor. Yani SSK, Bağ-Kur ya da Emekli Sandığı'na bildirilen prime esas kazançlarınız dikkate alınıyor. Tabi burada akla gelen 20 yıl önceki maaşların bugünkü para değeriyle bir kıymetinin olmadığı.

Memurlarda durum farklı

Memurların ise maaş hesaplamaları diğerlerine göre farklı yapılıyor. Memurlar için derece kademe ve ek gösterge gibi parametreler devreye giriyor. Ek göstergesi yüksek olan memurların dolayısıyla hem emekli ikramiyeleri, hem de emekli maaşları yüksek oluyor.

Burada özellikle taban aylığı da miktarı yükselten etkide bulunuyor. Yani memurlar görevde yükselirlerse, hem taban aylıkları, hem de göstergeleri değişeceğinden, emekli maaşları da artacaktır.

Memurların en büyük dezavantajları çalışırken aldıkları maaşların emekli olduklarında ciddi şekilde azalması oluyor. Bu konuda da toplu sözleşme görüşmelerinde çeşitli talepler tartışılmaya devam ediyor.

Beğendim
0
Sevdim
0
Beğenmedim
0
Üzgün
0
İnanılmaz
0

Yorumlar


550

VİDEO

SON DAKİKA

ÇOK OKUNANLAR

© 2020 www.karadenizgazete.com.tr | Karadeniz Gazetesi bir Güçlü Ticari Ve Sınai Ürünler Pazarlama Ticaret Ve Sanayi Anonim Şirketi ‘dir.

Giriş Yap